Narkolepsja to zespół objawów występujący pod postacią kilku objawów: nadmiernej senności w ciągu dnia z napadami snu oraz katapleksji, czyli nagłej, obustronnej utraty napięcia mięśni wyzwalanej przez emocje. Może objawiać się to jako jąkanie lub wypuszczanie z rąk trzymanych w nich przedmiotów. Napad taki trwa od kilku sekund do kilku minut.

Do objawów narkolepsji należą także porażenie przysenne, czyli przemijająca uogólniona niemożność poruszania się i mówienia podczas zasypiania, oraz omamy – doznania zmysłowe, dotykowe, wzrokowe, słuchowe, występujące podczas zasypiania, czyli między czuwaniem a snem (zwane omamami hipnagogicznymi) lub podczas budzenia się, czyli między snem a czuwaniem (omamy hipnopompiczne).

Senność w narkolepsji ma zmienne nasilenie. Przede wszystkim narasta ona podczas wykonywania monotonnych zajęć. W ciągu dnia występują epizody nagłego zaśnięcia, trwające 10–20 minut. Po tym czasie chory budzi się zregenerowany, ale po kolejnych 2–3 godzinach ponownie odczuwa senność. Skutkuje to pogorszeniem pamięci, trudnościami z koncentracją.

Początek narkolepsji przypada najczęściej na okres młodzieńczy lub między 35. a 45. rokiem życia. Jest to stan ograniczający funkcjonowanie w społeczeństwie, będący przyczyną groźnych wypadków, konfliktów. Powoduje to, że chorzy ci często cierpią też na inne zaburzenia psychiczne: depresję, zaburzenia lękowe. Nadmierna senność występująca wraz z katapleksją pozwala na rozpoznanie narkolepsji potwierdzanej badaniami laboratoryjnymi.

Jako przyczyny narkolepsji podaje się obniżone stężenie dopaminy i noradrenaliny w ośrodkowym układzie nerwowym oraz obniżony poziom hipokretyn (oreksyn). Występują one we wszystkich rejonach mózgu odpowiedzialnych za sen i czuwanie. Część przypadków narkolepsji jest wynikiem genetycznego dziedziczenia zaburzeń związanych z nieprawidłowym poziomem i funkcją hipokretyny.

W leczeniu stosuje się pochodne amfetaminy, selegilinę oraz modafinil. Szczególnie ten ostatni uważany jest za podstawowy lek. Jednak żaden z nich nie usuwa całkowicie nadmiernej senności. Do leczenia innych objawów narkolepsji używa się leków przeciwdepresyjnych. Dużą rolę odgrywają też edukacja i planowanie rytmu dnia, na co składa się regularny sen nocny, oraz zaplanowane 15–20-minutowe drzemki w ciągu dnia, co prawie 4 godziny. Jednak mimo to leczenie trwa całe życie.

Więcej informacji na: abcBezsennosc.pl