Psychosomatyka to termin wprowadzony do medycyny w 1818 roku, określający całościowe traktowanie organizmu człowieka. Inaczej mówiąc, jest to nauka zajmująca się wpływem czynników psychologicznych na powstawanie zaburzeń i chorób somatycznych. Jakie znaczenie ma dla nas odkrycie zależności między PSYCHE a SOMA? Możemy dowiedzieć się, co chce nam powiedzieć nasze ciało poprzez ból głowy, brzucha czy nawet utratę wzroku!

Jeśli pacjent traci mowę, a brak jest podstaw do wystąpienia tej utraty w świetle badań lekarskich, przyczyny szuka się w psychice. Warto przytoczyć tu przypadek młodej kobiety, która straciła głos w wyniku poważnej kłótni z mężem, podczas której tamten kazał jej zamilknąć. Mimo największej chęci do mówienia kobieta nie mogła się przełamać i ostatecznie trafiła na psychoterapię, która powoli odblokowała tłumione emocje. Dopiero wtedy mutyzm ustąpił.

Do chorób psychosomatycznych należą m.in.: choroba wrzodowa żołądka, nadciśnienie tętnicze, znaczna część przypadków otyłości. Same zaburzenia pojawiają się znacznie częściej, a każdy człowiek doświadcza na co dzień różnych form komunikatów cielesnych. Udowodniono na przykład, że nadkwasota pojawia się u osób, które są pedantyczne, perfekcjonistyczne i nie radzą sobie z wyrażaniem swojej złości. Żołądek tych osób w wyniku przewlekłego stresu jest silnie przekrwiony, co przejawia się różnymi zaburzeniami, np. wrzodami żołądka. Za to otyłość może wynikać z niezaspokojonej potrzeby bezpieczeństwa, akceptacji, miłości. Człowiek rekompensuje sobie ten brak („głód miłości”) poprzez jedzenie i rozładowywanie napięcia poczuciem nasycenia. Jednym z objawów psychosomatycznych może być nieprzyjemne uczucie duszności, ucisku w klatce piersiowej. Dyskomfort podczas oddychania pojawia się w sytuacji, gdy ktoś jest ograniczony czyjąś obecnością, bliskością, presją otoczenia itp. Jest to analogiczne do wypowiedzi „Nie mam czym oddychać!”. Pojawia się często jako przewlekły objaw w toksycznej relacji z kimś bliskim.

Jeśli wsłuchamy się w swoje ciało, często daje nam ono ważne informacje, które lekceważymy. Wciąż jeszcze zbyt mało się o tym mówi. Może dlatego w ciągu ostatnich kilku lat modne stało się praktykowanie różnych rodzajów ćwiczeń medytacyjnych, tai-chi czy jogi, które pozwalają człowiekowi wyciszyć się i uciec od zgiełku i tempa współczesnego życia. W przypadku niektórych z tych praktyk zapomina się przecież, że mają one charakter religijny, a relaks i lepsza kondycja fizyczna są jedynie ich dodatkowym efektem.

Jeśli chcesz odkryć, co mówi twój organizm, postaraj się wsłuchać w swoje ciało i jego potrzeby. Zamiast brać kolejną tabletkę od bólu głowy, zastanów się, jaka jest jego przyczyna. Może to znak, aby zrobić przerwę w pracy, odpocząć, napić się wody lub odciążyć kręgosłup? Kiedy w sytuacjach silnego stresu nie możesz nic przełknąć „z nerwów”, może twój organizm mówi: „To dla mnie za dużo emocji, nie wytrzymuję tego, nie chcę ich więcej przyjąć”. Zaobserwuj, jak reagujesz na stres i jakiego typu sytuacje są dla ciebie przeciążające. Zapobieganie nadmiernemu stresowi może uchronić cię od poważniejszej choroby w przyszłości. Warto pomyśleć o tym już dziś!